بنز Velo

خلیج فارس: بنز ولو یک خودروی چهارچرخ سبک بود که توسط کارل بنز در شرکت Benz & Cie، در مانهایم آلمان طراحی و ساخته شد. این خودرو که در سال ۱۸۹۴ معرفی شد، به عنوان اولین خودروی تولیدی انبوه در جهان شناخته می‌شود و ادامه‌دهنده میراث Benz Patent-Motorwagen (۱۸۸۶) بود.

به گزارش«خلیج فارس» به نقل از فرادید؛ولو به معنای دوچرخه در لاتین، نامی بود که به دلیل طراحی سبک و ساده آن انتخاب شد و به عنوان یک خودروی اقتصادی برای مشتریان ثروتمند و علاقه‌مندان به فناوری طراحی شد.

بین سال‌های ۱۸۹۴ تا ۱۹۰۱، حدود ۱,۲۰۰ دستگاه از Velo و واریانت‌های آن (مانند Benz Victoria) تولید شد که آن را به یکی از موفق‌ترین خودروهای اولیه تبدیل کرد. قیمت پایه Velo حدود ۲,۸۰۰ مارک آلمان (معادل حدود ۲۰,۰۰۰ دلار در سال ۲۰۲۵ با احتساب تورم) بود. این خودرو با طراحی باز و موتور بنزینی تک‌سیلندر، نقش مهمی در گسترش استفاده از خودروهای خودکششی و پایه‌گذاری صنعت خودروسازی مدرن ایفا کرد.

تاریخچه بنز ولو

پس از موفقیت Benz Patent-Motorwagen (اولین خودروی بنزینی جهان)، کارل بنز به دنبال توسعه خودرویی کاربردی‌تر و قابل تولید انبوه بود که بتواند با کالسکه‌های اسبی رقابت کند. Patent-Motorwagen (سه‌چرخ) محدودیت‌هایی مانند ظرفیت تک‌سرنشین و عدم پایداری در زمین‌های ناهموار داشت. در سال ۱۸۹۳، بنز نمونه اولیه Velo را آزمایش کرد و در سال ۱۸۹۴، نسخه تولیدی آن با نام Benz Velo در نمایشگاه شیکاگو (World’s Columbian Exposition) معرفی شد، که توجه جهانی را جلب کرد.Benz Velo به دلیل قیمت مناسب‌تر و طراحی چهارچرخ (مشابه کالسکه‌های سنتی)، مورد استقبال قرار گرفت و به مشتریان در آلمان، فرانسه، و حتی ایالات متحده فروخته شد.

این خودرو با بهبودهایی مانند سیستم تعلیق بهتر و فرمان دقیق‌تر نسبت به Patent-Motorwagen، برای استفاده روزمره مناسب‌تر بود. واریانت‌هایی مانند Benz Victoria (با موتور قوی‌تر) و Benz Ideal نیز از Velo مشتق شدند. در سال ۱۸۹۸، Benz & Cie. به بزرگ‌ترین تولیدکننده خودرو در جهان تبدیل شد، عمدتاً به دلیل موفقیت Velo.Velo نقش مهمی در گسترش صنعت خودرو داشت و الهام‌بخش رقبایی مانند Daimler (که بعدها با بنز ادغام شد و مرسدس-بنز را در ۱۹۲۶ تشکیل داد) بود.

این خودرو در رویدادهای اولیه مانند اولین مسابقه خودرویی جهان (پاریس-روان، ۱۸۹۴) شرکت کرد و عملکرد قابل اعتمادی نشان داد. تولید Velo تا سال ۱۹۰۱ ادامه یافت و سپس با مدل‌های پیشرفته‌تر مانند Benz 35 hp جایگزین شد. امروزه، نمونه‌های بازسازی‌شده یا اصل Velo در موزه‌هایی مانند موزه مرسدس-بنز در اشتوتگارت و Deutsches Museum در مونیخ نگهداری می‌شوند و در رویدادهای تاریخی مانند London to Brighton Veteran Car Run (از ۱۹۲۷) به نمایش درمی‌آیند.

سیستم (سیستم فنی و مهندسی)

Benz Velo یک خودروی چهارچرخ با طراحی باز و ساده بود. وزن آن حدود ۲۸۰ کیلوگرم (بدون سوخت و سرنشین) بود و ابعاد آن حدود ۲.۸ متر طول، ۱.۵ متر عرض و ۱.۶ متر ارتفاع داشت. شاسی از لوله‌های فولادی جوش‌داده‌شده تشکیل شده بود، که سبک اما محکم بود. چهار چرخ چوبی با پره‌های فلزی و لاستیک‌های سخت (غیر بادی) داشت، که برای جاده‌های قرن نوزدهم مناسب بود.

• موتور و پیشرانه: Velo مجهز به یک موتور تک‌سیلندر چهارزمانه بنزینی (۱۰۴۵ سی‌سی) بود که ۱.۵ اسب بخار (۱.۱ کیلووات) در ۴۵۰ دور در دقیقه تولید می‌کرد (بعدها در مدل‌های ۱۸۹۶ به ۲.۵ اسب بخار ارتقا یافت). موتور در عقب خودرو نصب شده بود و از سیستم خنک‌کاری آبی (تبخیری) با مخزن ۵ لیتری استفاده می‌کرد. سوخت (ligroin، بنزین سبک) از مخزن ۵ لیتری تأمین می‌شد و از طریق کاربراتور سطحی ابتدایی به موتور می‌رسید. انتقال قدرت از طریق تسمه‌های چرمی و یک دنده دیفرانسیل ساده به چرخ‌های عقب انجام می‌شد. گیربکس دوسرعته (در مدل‌های بعدی) امکان انتخاب سرعت‌های مختلف را فراهم می‌کرد.
• طراحی و آیرودینامیک: طراحی Velo شبیه کالسکه‌های بدون اسب بود، با یک صندلی دوسرنشینه (یا تک‌سرنشین در برخی مدل‌ها) و کابین باز بدون سقف یا شیشه. فرمان از نوع tiller (دسته‌ای) بود که چرخ‌های جلو را کنترل می‌کرد، مشابه Patent-Motorwagen اما با دقت بهتر. تعلیق شامل فنرهای بیضوی (elliptical leaf springs) در هر چهار چرخ بود، که راحتی نسبی در جاده‌های ناهموار فراهم می‌کرد. ترمز کفشکی (shoe brake) روی چرخ‌های عقب نصب شده بود، که از مدل‌های بعدی Patent-Motorwagen اقتباس شد. سیستم احتراق از شمع buzz-coil و باتری دستی استفاده می‌کرد و هیچ سیستم الکتریکی پیشرفته‌ای وجود نداشت.
• ایمنی و دوام: Velo فاقد ویژگی‌های ایمنی مدرن مانند کمربند ایمنی یا کیسه هوا بود و طراحی باز، راننده را در معرض عناصر محیطی قرار می‌داد. شاسی فولادی و چرخ‌های چوبی مقاوم بودند، اما تسمه‌های چرمی انتقال قدرت مستعد پارگی و نیاز به تعویض مداوم داشتند. موتور قابل اعتماد بود، اما نیاز به نگهداری منظم (مانند تمیز کردن کاربراتور) داشت. مخزن سوخت کوچک، برد را محدود می‌کرد و مصرف سوخت حدود ۸-۱۰ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر بود.

عملکرد

Benz Velo عملکردی مناسب برای خودروهای اولیه قرن نوزدهم داشت و برای استفاده شهری و مسیرهای کوتاه طراحی شده بود:

• سرعت: حداکثر ۲۰ کیلومتر در ساعت (۱۲ مایل در ساعت) در زمین هموار (مدل‌های اولیه ۱.۵ اسب بخار) و تا ۲۵ کیلومتر در ساعت در مدل‌های بعدی (۲.۵ اسب بخار).
• برد: حدود ۵۰-۷۰ کیلومتر با مخزن ۵ لیتری، بسته به شرایط جاده و بار.
• شتاب: نامشخص، اما به دلیل توان کم، شتاب بسیار کند بود (۰ تا ۲۰ کیلومتر در چند ثانیه).
• ظرفیت حمل: دو سرنشین (یا یک سرنشین با بار سبک، تا ۱۵۰ کیلوگرم).
• نرخ صعود: توانایی صعود از شیب‌های ملایم (تا ۸%)، بهبودیافته نسبت به Patent-Motorwagen.

Velo در جاده‌های هموار قرن نوزدهم (مانند خیابان‌های مانهایم) عملکرد قابل قبولی داشت و در مقایسه با کالسکه‌های اسبی (سرعت ۱۰-۱۵ کیلومتر در ساعت)، سرعت مشابه اما راحتی بیشتری ارائه می‌داد. این خودرو در مسافت‌های کوتاه (مانند سفرهای ۲۰-۳۰ کیلومتری) قابل اعتماد بود، اما برای مسافت‌های طولانی نیاز به توقف برای سوخت‌گیری و تعمیرات داشت. در رویدادهایی مانند مسابقه پاریس-روان (۱۸۹۴)، Velo و مدل‌های مشابه بنز عملکرد رقابتی نشان دادند، اما در برابر رقبای قدرتمندتر مانند Peugeot عقب ماندند.

Velo با طراحی چهارچرخ و تعلیق بهبودیافته، پایداری بهتری نسبت به Patent-Motorwagen ارائه می‌داد، اما همچنان در زمین‌های ناهموار چالش‌برانگیز بود. تولید انبوه آن (۱,۲۰۰ دستگاه) نشان‌دهنده موفقیت تجاری و پذیرش عمومی بود و راه را برای مدل‌های پیشرفته‌تر مانند Benz 35 hp (۱۹۰۱) هموار کرد. امروزه، بازسازی‌های Velo در رویدادهای تاریخی مانند London to Brighton Veteran Car Run همچنان عملکرد قابل اعتماد خود را نشان می‌دهند و به عنوان نمادی از آغاز صنعت خودروسازی شناخته می‌شوند.