کویت قربانی رویارویی ایران و آمریکا می‌شود؟

خلیج فارس:کویت که سال‌ها امنیت خود را به حضور نظامی آمریکا گره زده، حالا در میانه تنش تهران و واشنگتن با معادله‌ای پیچیده روبه‌رو شده است؛ از یک سو تهدیدهای امنیتی و از سوی دیگر تبعات اقتصادی و امنیتی بسته‌شدن تنگه هرمز، فشار بر این کشور را بیشتر کرده است.

به گزارش«خلیج فارس» به نقل از فرارو؛ کویت که سال‌ها امنیت خود را به حضور نظامی آمریکا گره زده، حالا در میانه تنش تهران و واشنگتن با معادله‌ای پیچیده روبه‌رو شده است؛ از یک سو تهدیدهای امنیتی و از سوی دیگر تبعات اقتصادی و امنیتی بسته‌شدن تنگه هرمز، فشار بر این کشور را بیشتر کرده است.

یک روزنامه عربی در گزارشی تحلیلی به بررسی وضعیت امنیتی کویت در میانه رویارویی آمریکا و ایران و پیامدهای حضور نظامی واشنگتن در این کشور پرداخت.

به نقل از العرب، کویت اکنون با معادله‌ای امنیتی و بسیار پیچیده مواجه است؛ چرا که خاک این کشور به صحنه‌ای غیرمستقیم برای رویارویی آمریکا و ایران تبدیل شده است.

کویت همچنان میزبان نیروها و تأسیسات نظامی آمریکا است، اما همزمان در معرض حملات ایران قرار گرفته است.

تحولات کنونی خاطره‌ای تلخ را در ذهن کویتی‌ها زنده کرده است؛ خاطره سال ۱۹۹۰ که ارتش عراق به رهبری صدام حسین به کویت حمله کرد و این کشور را به اشغال خود درآورد. یک سال بعد، در فوریه ۱۹۹۱، آمریکا رهبری ائتلاف بین‌المللی برای آزادسازی کویت را بر عهده گرفت.

پس از آن، رابطه کویت و آمریکا وارد مرحله‌ای جدید شد. همکاری امنیتی و نظامی دو کشور گسترش یافت و خاک کویت به یکی از مراکز مهم استقرار، پشتیبانی و عملیات نیروهای آمریکایی در منطقه تبدیل شد. برای بسیاری از کویتی‌ها، این حضور نظامی تنها یک همکاری دفاعی معمولی نیست، بلکه بخشی از تضمین امنیت کشور در برابر تهدیدهای منطقه‌ای محسوب می‌شود.

با این حال، جنگ کنونی باعث شده همین شراکت امنیتی برای کویت هزینه‌هایی به همراه داشته باشد که پیش از این کمتر تصور می‌شد. از زمان آغاز جنگ در اواخر فوریه، کویت با موج‌هایی از حملات ایران و گروه‌های مسلح هم‌پیمان تهران مواجه شده است.

این حملات علاوه بر پایگاه‌ها و تأسیسات مرتبط با نیروهای آمریکایی، برخی زیرساخت‌های حیاتی و غیرنظامی را نیز دربر گرفته است. نیروگاه‌های برق، تأسیسات آب‌شیرین‌کن و زیرساخت‌های انرژی از جمله بخش‌هایی هستند که در معرض پیامدهای این درگیری قرار گرفته‌اند. این مسئله نشان می‌دهد خطر برای کویت دیگر تنها متوجه نیروهای آمریکایی مستقر در این کشور نیست و می‌تواند مستقیماً زندگی روزمره مردم را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

بسته شدن تنگه هرمز نیز فشار مضاعفی بر اقتصاد کویت وارد کرده است. کویت برای صادرات بخش قابل توجهی از نفت خود به این گذرگاه راهبردی وابسته است و هرگونه اختلال طولانی‌مدت در تردد کشتی‌ها از تنگه هرمز می‌تواند صادرات نفت، تجارت خارجی و درآمدهای این کشور را تحت تأثیر قرار دهد.

تهران هدف قرار دادن مواضع مرتبط با نیروهای آمریکایی در منطقه را واکنشی به حملات آمریکا و استفاده واشنگتن از زیرساخت‌های نظامی کشورهای منطقه می‌داند. این رویکرد در عمل پیامی روشن برای کشورهای عربی خلیج فارس دارد؛ کشورهایی که میزبان نیروهای آمریکایی هستند، در صورت تشدید رویارویی تهران و واشنگتن نمی‌توانند به طور کامل خود را از پیامدهای آن دور نگه دارند.

بنابر آمار رسمی، حملات ایران به کویت دست‌کم ۱۵ کشته بر جای گذاشته است. در میان قربانیان، نیروهای آمریکایی و کویتی و همچنین غیرنظامیان خارجی دیده می‌شوند. افزایش تلفات نگرانی‌ها را در داخل کویت افزایش داده که مبادا این کشور به تدریج از یک کشور میزبان نیروهای آمریکایی به یکی از طرف‌های درگیر در جنگ تبدیل شود.

کویت نه آغازکننده این جنگ بوده و نه کنترل چندانی بر مسیر تحولات آن دارد، اما موقعیت جغرافیایی و حضور نظامی آمریکا باعث شده نتواند خود را از تبعات آن جدا کند.

موقعیت جغرافیایی کویت نیز دست این کشور را برای انتخاب یک مسیر مستقل امنیتی چندان باز نمی‌گذارد. این کشور در همسایگی ایران و عراق قرار دارد و از سوی دیگر با عربستان و دیگر کشورهای خلیج فارس در ارتباط است. همین موقعیت باعث شده گزینه‌های امنیتی کویت محدود باشد.

از سوی دیگر، اندازه جغرافیایی و جمعیتی کویت و ظرفیت‌های محدود دفاعی آن اجازه نمی‌دهد این کشور به آسانی یک ساختار دفاعی کاملاً مستقل و قدرتمند برای مقابله با تهدیدهای گسترده منطقه‌ای ایجاد کند. به همین دلیل، همکاری امنیتی با آمریکا همچنان برای کویت اهمیت زیادی دارد.

با وجود افزایش انتقادها از حضور نظامی آمریکا، این مسئله به معنای شکل‌گیری یک گرایش گسترده در کویت برای کنار گذاشتن اتحاد با واشنگتن نیست. خاطره اشغال عراق همچنان در حافظه جمعی کویتی‌ها زنده است و نقش آمریکا در آزادسازی کشور، رابطه امنیتی دو طرف را به چیزی فراتر از یک همکاری نظامی موقت تبدیل کرده است.

کویت اکنون تلاش می‌کند هم اتحاد امنیتی خود با آمریکا را حفظ کند و هم مانع تبدیل شدن خاکش به میدان جنگ میان تهران و واشنگتن شود. این کشور از یک سو اهمیت حمایت و حفاظت آمریکا را به خوبی می‌داند و از سوی دیگر تلاش می‌کند به ایران بهانه‌ای برای گسترش حملات به خاک خود ندهد.

این وضعیت دیپلماسی کویت را با یک آزمون دشوار مواجه کرده است: چگونه می‌توان چتر امنیتی آمریکا را حفظ کرد، بدون آنکه حضور نیروهای آمریکایی، کویت را به هدفی در جنگ میان آمریکا و ایران تبدیل کند؟

از نگاه العرب، مسئله کویت دیگر تنها حضور نیروهای آمریکایی در خاک این کشور نیست؛ بلکه توانایی دولت کویت برای مدیریت توازن میان ضرورت‌های امنیت ملی، روابط راهبردی با واشنگتن و پیامدهای مستقیم درگیری منطقه‌ای است.

هرچه جنگ طولانی‌تر شود، هزینه حفظ این توازن نیز افزایش خواهد یافت؛ به‌ویژه اگر ایران به هدف قرار دادن تأسیسات و مواضع مرتبط با حضور آمریکا ادامه دهد و دامنه درگیری به زیرساخت‌های حیاتی و غیرنظامی نیز کشیده شود.

در نهایت، کویت با یک تناقض راهبردی آشکار مواجه است. نیروهای آمریکایی که دهه‌ها یکی از ارکان اصلی امنیت این کشور بوده‌اند، در شرایط کنونی همزمان می‌توانند عامل بازدارندگی و یکی از عواملی باشند که کویت را در معرض حملات قرار می‌دهد.

با این حال، جایگزینی سریع و واقع‌بینانه‌ای برای چتر امنیتی آمریکا وجود ندارد. بنابراین کویت ناچار است میان حفظ اتحاد با واشنگتن و تلاش برای دور ماندن از آتش رویارویی ایران و آمریکا حرکت کند؛ معادله‌ای که اگر جنگ ادامه پیدا کند، می‌تواند کویت را بیش از گذشته به خط مقدم یک درگیری تبدیل کند که خود در آغاز آن نقشی نداشته است.