رئوف پیشدار
اول سال بازار که فعال میشود، چنین به نظر میرسد که باید با قیمت قبلی کالاها به ویژه مواد غذایی، خداحافظی کنیم و بپذیریم که بخشی از گرانی مولود جنگ تحمیلی و شرایط اقتصادی و فشارهای روحی و روانی ناشی از آن است، اما این روزها میزان گرانی روزانه به حدی است که ورود نهادهای حاکمیتی به بحث کنترل قیمتها را میطلبد چون گمان میشود که صرفا تذکر، کارساز نیست.
بدیهی است گرانی روز افزون نارضایتی عمومی را بدنبال دارد و مردم را نسبت به وضع معیشت نگران می کند.
دولت به رغم شرایط جنگی با اتخاذ روشها و تدابیر منطقی از جمله یارانه و کاهش تعرفه مواد غذایی اصلی مانند گوشت و برنج بازار را کنترل کرده است، اما در این بین آنچه باید به اجرا گذاشته شود، نظارت جدیتر متناسب با شرایط جنگی است.
انتظار بود یارانه دولتی بتواند کمکی به اقتصاد خانوادهها باشد اما! فقط افزایش قیمت یکی دو قلم کالا مانند لبنیات و تخم مرغ آنقدر بود که آنرا بیاثر کرد و دست مردم همچنان به اغلب مواد غذایی اصلی مانند گوشت و مرغ و حتی برنج نمیرسد.
افزایش بیرویه و غیرمنطقی قیمت، اگر اینطور که شروع شده ادامه پیدا کند و به یک روال تبدیل شود، بیتردید موضوع قیمتها و گرانی را وارد فاز امنیتی خواهد کرد.
مساله دیگری که در بحث قیمتها مورد توجه است، حذف تخفیف از روی خیلی اقلام غذایی در فروشگاههای مشهور به زنجیرهای/ تخفیفی است و اگر تخفیف ضعیفی هم گذاشته شود، روی کالایی خاص از برندهای کم اقبال و یا موادی است که خریداران، کمتر بضاعت خرید آنرا دارند و یا ترجیح میدهند چیزی بخرند که قُوتی در وعدههای نهار و شام شود.
در یکسال گذشته لبنیات رسماً سه بار افزایش قیمت یافته و حالا قیمت به حدی بالا رفته است که هر چقدر هم تخفیف بدهند، دست مشتری به آن نمیرسد.
تخفیفهای فروشگاهی بطور معمول روی قیمت مصرفکننده است که با افزایش پیدرپی آن، اینجا هم مشتری ضرر میکند و تخفیفی بیمعنی است مگر تخفیف روی قیمت نهایی داده شود که آن هم تولیدکننده مدعی ضرر میشود!
عدم درج قیمت کالا روی قفسههای فروشگاهی هم شاید از نگاه فروشگاهداران دلایل و توضیحاتی داشته باشد، ولی هر چه باشد یکی از آنها، استفاده از غفلت مشتری در انتخاب کالا از میان چند برند و قیمت است. عدم درج قیمت اگر چه کم شده، ولی همچنان مثل فراوانی کالاهای تقلبی و یا تقلب در وزن مسأله است.
همه اینها نشانههایی جدی برای مسئولان ذیربط است که بر بازار و فروشگاهها بیشتر نظارت کنند و اجازه ندهند شرایط جنگی بهانهای بر تحمیل فشارهای بیشتر بر مردم شود.