بریز و بپاش میلیارد دلاری ترکیه برای خرید ۲۰ جنگنده

خلیج فارس: پروژه بزرگ تسلیحاتی آنکارا و لندن از مرحله گمانه زنی و امضای توافق نامه روی کاغذ فراتر رفته و وارد فاز کارخانه ای شده است. بر اساس گزارش های منتشر شده از عملکرد مالی نیمه اول سال ۲۰۲۶ شرکت بی ای ئی سیستمز (BAE Systems)، ساخت اولین سری از جنگنده های چندمنظوره یوروفایتر تایفون (Eurofighter Typhoon) سفارشی ترکیه به طور رسمی در خطوط تولید بریتانیا و سایر کشورهای شریک این پروژه کلید خورده است.

این خرید بزرگ که حاصل امضای یک قرارداد 5.4 میلیارد پوندی (7.2 میلیارد دلاری) در اکتبر 2025 میان دو کشور در آنکارا بود، ترکیه را به دهمین دارنده این جنگنده دو موتوره بال دلتا در جهان تبدیل می کند. پیش از ترکیه، کشورهای سازنده شامل بریتانیا، آلمان، ایتالیا و اسپانیا به همراه مشتریان صادراتی نظیر اتریش، کویت، عمان، قطر و عربستان سعودی این جنگنده را به خدمت گرفته بودند. مدیران ارشد بی ای ئی سیستمز این معامله را سرآغاز فصل جدیدی در روابط دفاعی لندن با یکی از متحدان کلیدی ناتو توصیف کرده اند.

برنامه زمان بندی تحویل و مشخصات فنی نسخه Tranche ۴

برای پیشگیری از شوک عملیاتی به بدنه نیروی هوایی ترکیه و ایجاد زمان کافی برای آموزش کادر پروازی و فنی، برنامه ریزی تحویل 20 فروند جنگنده به صورت گام به گام و در سه مرحله مجزا انجام می شود. بر این اساس، 6 فروند نخست در سال 2030 تحویل آنکارا می شود، 8 فروند دیگر در سال 2031 به ترکیه می رسد و 6 فروند پایانی نیز در سال 2032 تحویل داده خواهد شد تا ناوگان جدید به تدریج وارد چرخه خدمت شود.

جنگنده یوروفایتر تایفون که از سال 2003 وارد خدمت شده، محصول کنسرسیوم بزرگ اروپایی متشکل از بی ای ئی سیستمز، ایرباس و لئوناردو ایتالیا است. نسخه ای که ترکیه خریداری کرده، جدیدترین استاندارد تولید یعنی ترنش 4 (Tranche 4) است. این مدل نسبت به نسخه های قدیمی تر، ارتقاهای گسترده ای را در بخش حسگرها، سیستم های اویونیک و طراحی ساختاری دریافت کرده و برای اجرای ماموریت های برتری هوایی، نبرد هوا به هوا، حملات دقیق زمین پایه و شناسایی بهینه سازی شده است.

پکیج تسلیحاتی مدرن و تاثیر اقتصادی روی صنایع دفاعی بریتانیا

بخش مهمی از این قرارداد 5.4 میلیارد پوندی را پکیج تسلیحاتی پیشرفته آن تشکیل می دهد. این جنگنده ها به موشک های هوا به هوای دوربرد میتیور (Meteor) مجهز خواهند شد که با بهره گیری از پیشرانه راکت-رم جت، امکان پرواز مداوم و انهدام اهداف فراتر از برد دید را تا مسافت حدود 200 کیلومتر فراهم می کنند. افزون بر این، موشک های نقطه زن بریمستون (Brimstone) نیز برای ماموریت های انهدام اهداف زمینی روی این ناوگان یکپارچه سازی می شوند.

مونتاژ نهایی این جنگنده ها در سایت وارتون شرکت بی ای ئی سیستمز در لنکشایر انجام می شود؛ خط تولیدی که ساخت بیش از یک سوم از هر جنگنده تایفون را بر عهده دارد. این سفارش در زمانی حیاتی به داد صنایع دفاعی بریتانیا رسید، چرا که تا اواسط سال 2025 خطوط تولید این سایت به دلیل نبود سفارش جدید متوقف شده بود و اتحادیه های کارگری نسبت به تعدیل نیرو هشدار داده بودند. اکنون این پروژه امنیت شغلی بیش از 20000 نفر را در بریتانیا تضمین می کند.

برنامه جامع آموزش خلبانان و تکنسین های فنی

هم زمان با ساخت بدنه، دو کشور در مارس 2026 قرارداد جداگانه ای را برای پشتیبانی، تامین تجهیزات و خدمات آموزشی به امضا رساندند. طبق این توافق سه ساله، نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا مسئولیت آموزش 10 خلبان مربی و نزدیک به 100 تکنسین نگهداری و تعمیرات ترکیه را بر عهده خواهد گرفت.

هدف اصلی از این برنامه آموزشی، انتقال دانش و ایجاد یک ساختار مستقل عملیاتی در داخل خاک ترکیه است تا پرسنل این کشور بتوانند بدون وابستگی دائمی به مربیان بریتانیایی، هدایت، پشتیبانی فنی و آموزش های بعدی ناوگان تایفون خود را مدیریت کنند.

*مجله تصویری سلاح